DERS ADI

Estetik ve Sanat Kuramları I    /   DEÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Felsefe Anabilim Dalı TezliYüksek Lisans Programı Dersi       

                                                                                                                                                                                 For English click here please

KODU

FEL  5033 / Türü: Seçmeli / Dönemi:  2017-18 Güz (I. Dönem) / Derslerin başlangıç ve bitiş tarihleri: 18 Eylül 2017 - 22 Aralık 2017.

KREDISI

Ulusal Kredi: 3  AKTS: 10 / Bu dersin devamı olan II. dönem dersi Estetik ve Sanat Kuramları II - FEL 5036 - dersi için tıklayınız lütfen.

ÖGRETIM ÜYESİ

Doç. Dr. Metin BAL

ADRES

Felsefe Bölümü, Dokuz Eylül Üniversitesi, Tınaztepe Yerleşkesi, Edebiyat Fakültesi, Öğretim Üyeleri Binası, Oda No: 328, 

PK: 35370, Buca - İzmir, Türkiye. Tel: ++ 90 (232) 412 79 03  - dahili tel: 19411, Fax: ++ 90 (232) 453 90 93

E-Posta: balmetin@gmail.com , Web: www.metinbal.net , Görüşme Gün ve Saatleri:  Pazartesi: 11:00 - 12:00 - Çarşamba: 13:30-14:30

Ana Sayfa

 

DERSİN AMACI

2017/18 Güz Dönemi'nde üzerinde yoğunlaşılacak konu  "postmodernizm"dir. Çağdaş filozof Fredric Jameson'ın Postmodernizm Ya Da Geç Kapitalizmin Kültürel Mantığı kitabı yoluyla postmodern döneme özgü felsefenin özelliklerini tespit ederek bu dönemin bir düşünce haritasını ortaya çıkarmaya çalışmaktır.

KAZANILAN BILGI

Postmodernizmin felsefe bakımından anlamı.

METODU

Teorik anlatıma dayalı ders

MATERYAL

Jameson'ın "postmodernizm" ile ilgili kitapları ve makaleleri.

ÖLÇME VE DEG.

Ders yazılı olarak yapılacak bir ara sınav ve bir final sınavı ile değerlendirilecektir.

DERS PLAN VE IÇERIGI

HAFTA

Numara Sırasıyla Haftalık Konular ve Literatür                                                                                   

   
 

Her türlü felsefe dersine başlangıç dersi: "FELSEFEYE BAŞLAMAK İÇİN EN KISA KILAVUZ", Metin Bal

   

1. Hafta,

26 Eylül 2017

Jameson, Fredric (2011) Postmodernizm Ya Da Geç Kapitalizmin Kültürel Mantığı, çev. Nuri Plümer ve Abdülkadir Gölcü, İstanbul: Nirengi Kitap.

1. ve 2. Bölümler: Kültür ve İdeoloji. ss. 29-115. 3. ve 4. Bölümler: Video ve Mimari. ss. 119-193.

5. ve 6. Bölümler: Tümceler ve Uzam. ss. 197-258. 7. Bölüm: Kuram. ss. 261-353.

8. ve 9. Bölümler: Ekonomi ve Film. ss. 357-404. Sonuç: İkincil Bakışlar. ss. 407-554.

 

 

2. Hafta,

3 Ekim 2017

Ek malzeme: "Çağdaş Düşüncenin Bir Haritasını Çıkarmaya Yönelik Bir Girişim Ya da Foucault'nun "Özneler ne pahasına kendi kendilerinin hakikati hakkında konuşabilirler?" Sorusu", Metin Bal.

Ek malzeme: " "Aydınlanma Nedir?" Sorusuna Yanıt (1784)", Kant., ss. 213-221. Kant, Immanuel (1984) Seçilmiş Yazılar, çev. Nejat Bozkurt, İstanbul: Remzi Kitabevi.

 

 

3. Hafta

10 Ekim 2017

M.B. Jameson, Fredric (2016) Jameson Jameson’ı Anlatıyor, Kültürel Marksizm Üzerine Söyleşiler. Yayına hazırlayan, Ian Buchanan, çev. Şeyda Öztürk, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.

 

 

4. Hafta, 17 Ekim 2017

FULYA CANLI: 1. Bölüm: KÜLTÜR, ss. 27-98.

 

 

5. Hafta

24 Ekim 2017

"Phaidros’ta İletişim ve Felsefi Yolculuk Arasındaki İlişki Üzerine [On the Relationship between Communication and the Philosophical Journey in the Phaedrus]

Prof. Dr. Claude Mangion, Malta Üniversitesi Bölüm Başkanı, Çev. Metin Bal, 25 Ekim 2017 Çarşamba, Saat: 14:00-16:00, Ömer Köse Konferans Salonu,

Fen Fakültesi, B Blok, DEÜ Tınaztepe Kampüsü, Buca, İZMİR. Videoyu izlemek için tıklayınız: https://www.youtube.com/watch?v=RQ5Cg6VyDBY

   

6. Hafta,

31 Ekim 2017

Simmel, Georg (2013) Modern Kültürde Çatışma, çev. Tanıl Bora – Nazile Kalaycı – Elçin Gen, İstanbul: İletişim Yayınları. İçindekiler: 1-) “Georg Simmel-Modernitenin İlk Sosyoloğu”, David Frisby, çev. Elçin Gen. İçinde: ss. 9-51. 2-) “Modern Kültürde Çatışma” (1918), George Simmel, çev. Tanıl Bora, ss. 55-81. 3-) “Metropol ve Tinsel Hayat”, [“Die Grossstädte und das Geistesleben”], Georg Simmel, çev. Nazile Kalaycı. İçinde: ss. 83-100. 4-) Moda Felsefesi.
   

7. Hafta, 7 Kasım

Birbirimizi Caydırmaya Karşı Platon'un Cesaret Erdemi:  Lakhes Diyaloğu ve Aldous Huxley'nin Cesur Yeni Dünya romanı.

 

 

8. Hafta, 14 Kasım

VİZE Sınavı
   

 8. Hafta, 21 Kasım

16. Dünya Felsefe Günü Etkinliği

Söyleşi: Lakhes'te ve Cesur Yeni Dünya'da Yaşam Düzenini Değiştirmeye Cesaret / Caydırmaya Karşı Lakhes'te ve Cesur Yeni Dünya'da Cesaretlendirme, Konuşmacı: Metin Bal. 16. Dünya Felsefe Günü Etkinliği

Platon (2011) Lakhes, çev. Furkan Akderin, İstanbul: Say Yayınları. ss. 35-65.

Huxley, Aldous (2017) Cesur Yeni Dünya, çev. Ümit Tosun, sunuş: Margaret Atwood, sonsöz: David Bradshaw. İstanbul: İthaki Yayınları.

 

 

9. Hafta, 28 Kasım

Fulya CANLI: 2. Bölüm: İDEOLOJİ. ss. 99-115.

Fulya CANLI: 3. Bölüm: VİDEO ss. 117-152.

 

 

10. Hafta

5 Aralık

Metin BAL

5. Bölüm: TÜMCELER, ss. 195 - 224.

Bölüm 1: İçkinlik ve Yeni Tarihselcilik, ss. 259-303.

   

11. Hafta, 12 Aralık

Fulya CANLI: 4. Bölüm: MİMARİ, ss. 153 - 193.

 

6. Bölüm: UZAM, ss. 225 - 258.

7. Bölüm: KURAM. Bölüm

 

 

12. Hafta,

19 Aralık

M.B. 8. Bölüm: EKONOMİ, ss. 355 - 381.

M.B. 9. Bölüm: FİLM. ss. 381 - 405.

 

 

13. Hafta,

26 Aralık

FULYA CANLI: SONUÇ: İkincil Bakışlar.

ss. 407-478. Bölüm 1: Modern ve Postmodern Arasındaki Gelecekteki Karşılaşmalar İçin Prolegemena, ss. 407 - 413. Bölüm 2: Bir Modern Kuramına Doğru Notlar, ss. 413 - 427. Bölüm 3: Postmodernizmin Kültürel Şeyleştirmesi ve "Rahatlatıcı Etkisi", ss. 427 - 433. Bölüm 4: Gruplar ve Temsil: ss. 433 - 448. Bölüm 5: Ütopya Kaygısı, ss. 448 - 459. Bölüm 6: Farklılığın İdeolojisi, ss. 459 - 478.

 

 

13. Hafta, 26 Aralık

Metin Bal: SONUÇ: İkincil Bakışlar.

Bölüm 7: Postmodernin Demografileri, ss. 478 - 488. Bölüm 8: Uzamsal Tarih Yazımları, ss. 488 - 503. Bölüm 9: Dekadans, Fundamentalizm ve İleri Teknoloji, ss. 503 - 521. Bölüm 10: Kuramsal Söylemin Üretilmesi, ss. 521 - 530. Bölüm 11: Bir Bütünlüğü Nasıl Haritalandırmalı, ss. 531 - 554.

 

 

14. Hafta, 2 Ocak

Modernizm ve Postmodernizm Hakkında Genel Değerlendirme

 

 

ANA SAYFA

DERSİN ALTYAPISINI OLUŞTURAN KONULAR:

   

 

"Felsefi Bir Konuda Etkili Sunum Nasıl Hazırlanır ve Gerçekleştirilir?", Metin Bal. ss. 317-324. ÖZNE Felsefe, Bilim ve Sanat Yazıları, 23. Kitap-Güz 2015 Tarihe Felsefeyle Bakmak, The Philosopher's Index tarafından listelenmektedir. Bu sayının editörü: Prof. Dr. Doğan ÖZLEM, ISBN: 978-605-9706-18-6. Konya: Çizgi Kitabevi Yayınları. Baskı tarihi: Ocak 2016.

 

"Yargı ve Estetik: Platon'dan Kant'a Estetik ve Yargı", Metin Bal. İçinde: Yargıya Felsefeyle Bakmak, Yayına hazırlayanlar: Kurtul Gülenç & Özlem Duva, 2016, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.ss. 167-212. "YARGI VE ESTETİK" yazısının içeriği: I. Estetik Deneyim ve Beğeni Yargısı ile İlgili Felsefi Bir Soruşturmaya Hazırlık, II. Sanatın Ruhun Derinliklerini Düzenleyen Rolünün Platon Tarafından Keşfi, III. Estetik Deneyimi ve Beğeni Yargısını Ortaya Çıkaran Kaynaklar, IV.  Edmund Burke ve "Beğeni Yargısı" Araştırmasının Felsefi Başlangıcı, V.Kant'a Göre Estetik ve Beğeni Yargısı.

"Kant'ın Temel Kavramları III", (Howard Caygill’in A Kant Dictionary yapıtından) derleyen ve çeviren Metin Bal.  Bibliotech, Felsefe, Sosyal Bilimler Dergisi, 2015, Sayı: 21, Yıl: 8. Dosya konusu: Ölüm, ss. 66-83.

"Aristoteles'in Poietika'sının Sanat Felsefesine Katkısı", Metin Bal.

Aristoteles (2005) Poietika (Şiir Sanatı Üzerine) Yunanca/Türkçe, çev. Nazile Kalaycı, Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları.

Açılış Konuşması: Aristoteles Okumaları – II - Poietika – Doç. Dr. Kurtul GÜLENÇ, Tarih: 6 Mayıs 2016, Saat: 14:00 – 15:30, Yer: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tınaztepe Yerleşkesi, Fen Fakültesi, Ömer Köse Konferans Salonu, Buca-İzmir. Video kaydı için tıklayınız lütfen: I. Bölüm, II. Bölüm.

"Felsefi Dayanaklarıyla Ortaçağ'da Sanat", Metin Bal, felsefelogos dergisi, dosya konusu: Anarşizm, Yıl: 2015/3, Sayı: 58, İstanbul: Akademi Matbaacılık. ISSN: 1309-9175. (EBSCOhost ve The Philosopher's Index tarafından listelenmektedir), ss. 149-173.

1-) Filozoflar Tarafından Sanatın Felsefi Bir Konu Haline Getirilmesi, 2-) Alexander Baumgarten ve "Estetik" Teriminin Modern Felsefede Yeni Bir Anlam Kazanması, 3-) Estetiğin Öğeleri, 4-) Edmund Burke'de Yüce ve Güzel Kavramlarının Kaynağı.

Burke, Edmund (2008) Yüce ve Güzel Kavramlarımızın Kaynağı Hakkında Felsefi Bir Soruşturma, çev. Barış Gümüşbaş, Ankara: BilgeSu. Dersime katılanların bu çeviri kitabı okurken orjinaliyle (Burke, Edmund (MDCCLXIV-1764) A Philosophical Enquiry into the Origin of the Sublime and Beautiful, London: R. and J. Dodsley.) karşılaştırmalarını öneririm.

4.1.) Estetik Deneyim ve Beğeni Yargısının Yaşamsal Önemi Bağlamında Edmund Burke'ün Yüce ve Güzel Kavramlarımızın Kaynağı Hakkında Felsefi Bir Soruşturma Yapıtı, Metin Bal.

   
  "Modernizm, Derinlik Modelleri ve Sanat", Metin Bal. 11 Ağustos 2017 Cuma, Saat: 15:00-17:00. DEÜ, Tınaztepe Kampüsü Öğretim Üyeleri Binası, Felsefe Bölümü, Oda no: 328. İzmir-Buca. (video kaydını izlemek için tıklayınız lütfen.)
   

 

"Lukács'ın Sanatın Gerçekliği Yansıtmadaki Rolü Hakkındaki Görüşü", Metin Bal.

Lukács, Georg (1999) Estetik, I, Çev. Ahmet Cemal, İstanbul: Payel Yayınları.

I. Bölüm, Günlük Yaşamda Yansıtmanın Sorunları, s. 35.

II. Bölüm, Bilgi Alanındaki Yansıtmanın İnsanbiçimcilikten Uzaklaşması, s. 76.

1.) Antikçağda İnsanbiçimcilikten Uzaklaşmaya Yönelik Eğilimlerin Anlamı ve Sınırları, s. 76.

2.) İnsanbiçimcilikten Uzaklaşma Eğiliminin Yeniçağdaki Çelişkili Tırmanışı, s. 96.

III. Bölüm, Sanatın Günlük Yaşamdan Çözülmesine İlişkin Ön Sorunlar, s. 129.

IV. Bölüm,  Mimesis'in (Öykünmenin) Sorunları I, s. 169., Estetik Yansıtmanın Doğuşu, s. 169. 1-) Mimesis'in Genel Sorunları, s. 169,

2.) Büyü ve Öykünme, s. 195., 3.) Estetik Kategorilerin Büyüsel Mimesis'den Kendiliğinden Doğması, ss. 228-260.

Lukács, Georg  (1992) Estetik II, çev. Ahmet Cemal, İstanbul: Payel Yayınevi.

V. Bölüm, Mimesis'in Sorunları II, Sanatın Dünya Yaratmasına Giden Yol, s. 15, 1.) Eski Taş Çağı Mağara Resimlerinin Dünya Yaratmaktan Uzak Oluşu, s. 18., 2.) Sanat Yapıtlarının Dünya Yaratmasının Koşulları, s. 44.

VI. Bölüm, Mimesis'in Sorunları III., Özneyi Estetik Yansıtmaya Götüren Yol, s. 87., 1.) Estetik Öznelliğin Önsorunları, s. 87., 2.) Dışlaşma ve Dışlaşmanın Özneye Geri Dönüşü, s. 103.,3.) Tikel Bireyden İnsan Türünün Özbilincine, s. 121.

VII. Bölüm, Mimesis'in Sorunları IV., Sanat Yapıtının Kendine Özgü Dünyası, s. 171., 1.) Estetik Alanın Sürekliliği ve Kesikliliği (Genel Olarak Yapıt, Tür, Sanat), s. 171., 2.) Bağdaşık Ortam, Günlük İnsan ve Nesneleşmeye Yönelik İnsan, s. 193., 3.) Bağdaşık Ortam ve Estetik Alanının Çokçuluğu, s. 221.

VIII. Bölüm, Mimesis'in Sorunları V., Sanatın Tapıncakçılıktan Arındırıcı İşlevi, s. 253., 1.) İnsanın Doğal Çevresi (Uzam ve Zaman), s. 258.

2.) Nesneye İlişkin Belirsizlik, ss. 280-303.

Lukács, Georg (1988) Estetik III, çev. Ahmet Cemal, İstanbul: Payel Yayınevi., IX. Bölüm, Estetiğin Genel Kategorisi Olarak Katharsis, s. 11.

X. Bölüm, Kendiiçin Var Olan Bir Olgu Niteliğiyle Sanat Yapıtı, s. 47.

XI. Bölüm, Estetik Mimesis'in Olağandışı Sorunları, s. 79, 1.) Müzik, s. 79., 2.) Hoşa Giden'in Sorunlar Çevresi, ss. 147-201.

“Tarihsel Materyalizm”in ve “Diyalektik Materyalizm”in Felsefe Tarihindeki Yeri ve Önemi, Metin Bal.

Yararlanılacak temel yapıtlar:

Marx, Karl (with Friedrich Engels) (1998) The German Ideology, including Theses on Feuerbach and Introduction to the Critique of Political Economy, New York: Prometheus Books.

Marx, Karl & Engels, Friedrich (2013) Alman İdeolojisi, çev. Tonguç Ok ve Olcay Geridönmez, İstanbul: Evrensel Basım Yayın.

Marx, Karl (2011) Ekonomi Politiğin Eleştirisine Katkı, çev. Sevim Belli, Ankara: Sol Yayınları.

 

EK YARDIMCI FAALİYETLER

Kısa vadeli faaliyetler:

1-) Düşünürün konuyla ilgili temel eserine hakimiyet amacıyla bir sunum.

2-) Konunun birincil ve ikincil eserleriyle ilgili arşiv çalışması.

3-) Düşünürle ilgili biyografik çalışma.

4-) Konunun birincil eserleriyle ilgili kronolojik liste çalışması.

5-) Konunun teknik terimleriyle ilgili haftalık periyodik sözlük çalışması.

6-) Felsefe Bölümü dışındaki bölüm hocalarına konuyla ilgili danışılarak görüş ve önerilerine başvurulması.

Uzun vadeli faaliyetler:

7-) Lingua franca (İngilizce) ile/ya da uzmanlık alanı dilinin edinilmesi

8-) Konuyla ilgili olarak felsefe tarihinde geriye ve ileriye dönük okumalar.

 

Yararlanılacak birincil ve ikincil kaynak yapıtlar listesi için tıklayınız lütfen

   
 

Bu dersin devamı olan II. dönem dersi Estetik ve Sanat Kuramları II dersi için tıklayınız lütfen

   

SINAVLAR

Bir ara sınav ve bir final sınavı. Sınavlar yazılı olarak yapılacaktır       /  Ana Sayfa /  For English Click Here Please